สื่อเพื่อการพัฒนา : เช กูวาร่า ถึง โต๊ะ โต๊ะ จัง อุดมคติไม่ได้หายไปไหน

สื่อเพื่อการพัฒนา : เช กูวาร่า ถึง โต๊ะ โต๊ะ จัง อุดมคติไม่ได้หายไปไหน

เขียนโดย พูลสมบัติ นามหล้า

 “นักอุดมคติหายไปไหน”
 “หายากจริงทุกวันนี้ คนที่มีอุดมคติ อุดมการณ์”
 “ปัจจุบันเราไม่ได้สร้างนักอุดมคติ สร้างแต่ผู้เชี่ยวชาญการทำโครงการ”

     คำพูดเหล่านี้จะไม่แปลกใจเลยถ้าได้ยินอยู่ที่อื่น ๆ ที่ไม่ใช่แวดวงนักพัฒนา (Social workers) นักกิจกรรมทางสังคม (Activists) ที่อุดมไปด้วยผู้มีประวัติศาสตร์ทางสังคม ไม่ว่าจะเป็นอดีตนักคิด นักต่อสู้เพื่อประชาธิปไตย สมัย “ตุลา 16” หรือ “ตุลา 19” อดีตสหายที่เคยต่อสู้เพื่อชิงอำนาจรัฐแห่งพรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทย อดีตบัณฑิตอาสาสมัคร อดีตนักกิจกรรมในรั้วมหาวิทยาลัย อดีตนักศึกษาค่ายพัฒนาชนบทที่เคยสัมผัสชีวิตผู้ยากไร้ในชนบทอย่างโชกโชน

     บางคนก็ยังยึดมั่นในอุดมคติของตนเองไว้ได้ บางคนก็ปล่อยให้เลือนหายไปกับกาลเวลา  บางคนเอาตัวเอง…ไปซบอกนักการเมือง จนกลายเป็นคนที่ได้ดีทางการเมืองแต่ลืมคนจน …ไปซบอกฝ่ายรัฐ ก็กลายไปเป็นขุนนางขี่เครื่องบินไปกลับระหว่างภาคกับกรุงเทพ โดยมวลชนพี่น้องไม่ค่อยได้เห็นหน้า… ไปซบอกนายทุน บางคนก็เข้าไปดูแลโครงการให้กับฝ่ายที่เคยแต่ทำลายทรัพยากรแล้ววันหนึ่งก็จะมาทำโครงการเพื่อสังคม CSR (Corporate Social Respobility) แต่กับยืนอยู่ฝ่ายตรงกันข้ามกับประชาชนฝ่ายอนุรักษ์
     ไม่ว่าจะอย่างไรตาม จะอยู่ตรงไหน กล่องไหนก็ตาม ไม่ได้หมายความว่าเราจะเป็นเช่นนั้น ขึ้นอยู่กับว่าเรามีภาวะผู้นำแค่ไหน อุดมคติในใจของเราคืออะไร “เราจะเข้าไปเปลี่ยนเขา หรือให้เขาเปลี่ยนแปลงเรา” เพราะอุดมคติและอุดมการณ์ที่มั่นคง นั้นเกิดจากการเรียนรู้ ด้วยตนเอง บุคคลแวดล้อม สิ่งแวดล้อม จนสั่งสมความเข้าใจ เห็นอกเห็นใจ ความรักในความยุติธรรม การเรียนรู้ที่สำคัญคือการเห็น การได้รับประสบการณ์นั้นโดยตรง การอ่านหนังสือ การเสวนา การอบรมสั่งสอนจากพ่อแม่ ผู้ที่นับถือ จนเกิดความเชื่อ จิตใจมุ่งมั่นและต้องการเปลี่ยนแปลงสังคม
 
     การมีสักช่วงเวลาที่ปล่อยวาง มีความคิดอิสระ  พบปะกับสิ่งใหม่ อ่อนไหวกับสายลม แสงแดด อาจหาถ่านมาเติมเชื้อไฟให้ตัวเองบ้าง อาจหาหนังสักเรื่อง หนังสือสักเล่ม  วันนี้ผมมีซีดีอยู่หนึ่งแผ่น กับหนังสืออยู่เล่มหนึ่ง ที่อยากจะแนะนำ หนังที่ว่านั้นเกี่ยวกับ เช กูวาร่า นักปฏิวัติที่คนทั่วโลกรู้จักเขาดี เขามีอิทธิพลต่อปัญญาชนหนุ่มสาวผู้ใฝ่ผันสร้างสังคมใหม่ที่ดีงามและปราศจากการกดขี่ครอบงำ ส่วนเล่มอีกเล่มหนึ่งคือ หนังสือเรื่องโต๊ะ โตะ จัง เด็กหญิงข้างหน้าต่าง
 
     
     ผมมีโอกาสดูหนัง The Motorcycle Dairies หรือ “บันทึกลูกผู้ชาย” ช่วงนักศึกษาปริญญาโท ของสถาบัน School for International Training รัฐ Vermont ประเทศสหรัฐอเมริกา กลุ่มประเทศละตินอเมริกา เช่น โบลิเวีย เปรูได้พากันจัดฉายภาพยนตร์ให้กับนักศึกษาในประเทศอื่น ๆ ได้ดู ซึ่งผมก็ได้ดูกับเขาด้วย หนังเรื่องนี้กำกับโดย ผู้กำกับบราซิลเลี่ยน Walter Salles ที่นำแสดงโดยนักแสดง Gael Garcia หนังได้กล่าวถึงเมื่อปี 1952 ในช่วงปีการศึกษาก่อนจบ ของนักศึกษาแพทย์ เช กูวาร่า (Che Guevara)ได้เดินทางด้วยมอเตอร์ไซด์กับเพื่อนรุ่นพี่ Alberto Granado  ออกจากบัวโนส ไอเรส ( ประเทศอารเจนติน่า) เพื่อที่จะท่องเที่ยวผจญภัยตามประสาคนวัยหนุ่มใปทั่วทวีปอเมริกาใต้ การผจญภัย กว่า 8,000 กิโลเมตร กับช่วง 4 เดือนในครั้งนี้ของเขาได้เปลี่ยนแปลงความคิดและชีวิตตนเอง จากการได้พบเห็น คนจน คนด้อยโอกาส และความ
อยุติธรรมในสังคม ด้วย Norton 500 รุ่นเก่า ซึ่งถือเป็นยวดยานที่นำเขาสู่การเปลี่ยนแปลงตัวเอง สู่ “นักปฏิวัติ” ที่ได้นำพากลุ่มประเทศในแถบอเมริกาใต้ลุกขึ้นต่อสู้การครอบงำของจักรวรรดินิยมอเมริกาอย่างแข็งกร้าว จนกระทั่งตัวตายในสนามรบ แต่จริงแล้วตัวเขาไม่ตายไปไหนหรอก ยังยืนอยู่ทุกหนแห่งที่ประชาชนพากันต่อสู้เพื่อความเป็นธรรมในสังคม

 
 
     ส่วนหนังสือที่อยากจะแนะนำให้ดูคือหนังสือ “โต๊ะ โตะ จัง เด็กหญิงข้างหน้าต่าง” คุโรยนางิ เท็ตสึโกะ ผู้เขียนประวัติในวัยเด็กของตัวเอง ในชื่อหนูน้อย โต๊ะโตะ จัง ผู้ชอบอยู่ข้างหน้าต่าง แห่งโรงเรียนประถมศึกษา ในกรุงโตเกียว ในยุคก่อนสงครามโลกครั้งที่สองจะสงบไม่นานนัก เรื่องราวที่ผมรู้สึกว่ารุนแรงที่สุดคือ โต๊ะโตะจังถูกไล่ออกจากโรงเรียนเก่าขณะเรียนชั้นประถมหนึ่ง ด้วยเหตุผลว่าเธอ รบกวนเด็กคนอื่นในชั้นเรียน โรงเรียนใหม่ของโต๊ะโตะจังชื่อโรงเรียนโทโมเอ "โรงเรียนนี้ช่างไม่มีอะไรเหมือนโรงเรียนเก่าของเธอเลย" ห้องเรียนเป็นตู้รถไฟซึ่งไม่ได้ใช้แล้ว โต๊ะโตะจังคิดว่าโรงเรียนนี้แปลกดี อีกไม่กี่วันต่อมา เธอสัญญากับตัวเองว่า "โรงเรียนดีๆ อย่างนี้ จะไม่ยอมขาดเรียนเลยสักวันเดียว" 
     ผมมองว่า หนูน้อย โต๊ะ โตะ จัง ชอบมองออกไปนอกหน้าต่าง และสนใจสิ่งที่เกิดขึ้นนอกห้องเรียนมากกว่า การเรียนการสอนอันน่าเบื่อในห้องเรียน ได้ตีแสกหน้าอย่างแรง กับระบบการศึกษาที่พัฒนาเด็กแบบ เอาครูเป็นศูนย์กลาง(Teacher centered approach) ของโรงเรียนเก่า ในขณะที่โรงเรียนโทโมเอ เป็นโรงเรียนที่จัดการเรียนรู้แบบเด็กเป็นศูนย์กลาง (Child centered approach) โรงเรียนโทโมเอ มีเจ้าของโรงเรียนคือคุณครูโคบายาชิ ซึ่งเป็นครูใหญ่ที่เข้าใจในธรรมชาติของเด็ก ที่ให้นักเรียนเลือกเรียนวิชาที่ชอบก่อน และมีห้องเรียนเป็นรถไฟเก่า เป็นห้องเรียนที่ดูมีชีวิตชีวากว่าห้องเรียนปกติมากมาย ผมคิดว่าในปัจจุบัน มีโรงเรียนหรือสถาบันการศึกษาทางเลือกหลายแห่งในเมืองไทย ที่จัดการศึกษาคำนึงถึงวัย อารมณ์ เพื่อให้เด็กได้เรียนรู้ที่สอดคล้องเหมาะสมทั้งอารมณ์ จิตใจ และสติปัญญา
     สิ่งที่ผมเห็นว่า เช กูวาร่า เหมือนกับ โต๊ะ โตะ จัง คือการที่เห็นว่า สิ่งที่อยู่ข้างนอก มีอะไรหลายอย่างที่น่าสนใจ และอาจหาไม่ได้ในห้องเรียน เชได้ออกไปแสวงหาความจริง และได้พบเห็นโลกแห่งความเป็นจริงที่มีทั้งการกดขี่ ขูดรีด ความเจ็บป่วยของคนยากจน คนชั้นล่าง จนทำให้เขาได้เปลี่ยนโลกทัศน์ และหล่อหลอมอุดมคติ อุดมการณ์ให้เขาเลือกที่จะยืนอยู่ฝั่งเดียวกับคนชั้นล่าง จนกลายมาเป็น นักปฏิวัติ ที่นั่งอยู่ในหัวใจคนมากที่สุดคนหนึ่งตั้งแต่โลกใบนี้เคยมีมา
     ส่วนโต๊ะ โตะ จังได้ค้นพบตัวเอง  จากเด็กหญิงที่ถูกไล่ออกจากโรงเรียนตั้งแต่อยู่ชั้นประถมปีที่หนึ่ง เคยอยากเป็นสายลับ อยากเป็นพนักงานเก็บตั๋วรถไฟ อยากเป็นนักเต้นบัลเล่ต์ และอะไรอื่นอีกมากมาย ในที่สุดเธอกลายเป็นนักแสดงที่มีชื่อเสียงได้รับเลือกเป็นฑูตพิเศษของยูนิเซฟแห่งสหประชาชาติ และโต๊ะโตะจังเห็นต่อไปจากการเป็นฑูตพิเศษคือภาพเลวร้ายที่สุดของเด็กๆ
 

          “จำเป็นมากที่คนหนุ่มคนสาวต้องออกนอกประเทศไปดูหลายสิ่งหลายอย่าง ไม่ใช่แค่ไปชมวิวทิวทัศน์นะคะ ถ้าพวกเธอได้เป็นพยานรับรู้ปัญหาทั้งหลายในโลกนี้ วิธีมองโลกของเธอจะเปลี่ยนไป เธอจะรู้ว่าเธอโชคดีและร่ำรวยแค่ไหนแม้ว่าเธออาจจะได้รับความขุ่นเคืองรำคาญ เธอจะเข้าใจว่าเธอปลอดภัยจากการโจมตีทางอากาศและกับระเบิดแค่ไหน” คุโรยานางิ หรือ โต๊ะ โตะ รณรงค์ผ่านการสัมภาษณ์ในนิตยสาร the Japan time ในเดือนกันยายน ปี ๒๐๐๐ เพื่อต่อต้านสงครามทั่วโลกเหมือนกับที่เธอเคยเจอมาแล้วในช่วงสงครามโลกครั้งที่สอง


     เธอตั้งปณิธานว่าจะเขียนงานซึ่งปลุกเร้าประเด็นปัญหาของเด็ก และให้ความรู้แก่ประชาชนในญี่ปุ่นซึ่งอาชญากรรมในหมู่ผู้เยาว์กำลังแปรเป็นปัญหาระดับชาติที่สุด เธอประณามการที่เด็กตกเป็นเหยื่ออย่างแข็งกร้าว เหมือนเด็กหญิงโต๊ะโตะ คนเดิมที่ต่อสู้และแก้แค้นแทนเพื่อนเมื่อถูกรังแก

  • RUNG  - อุดมการณ์ไม่หาย
    ขอบคุณที่ทำให้รู้เรื่องราวต่างๆ ได้รู้การเรี ยนมีมากกว่าในห้อง

    ชอบค้า เขียนให้อ ่านบ่อยๆนะค่ะ )
  • gucci shoes  - gucci shoes
    gucci shoes are several of the finest fashionable shoes that  you can see in the market today. Being a leader in  fashion, Gucci's products constantly
    highlight th e latest, most fashionable styles of shoes. These  shoes are made out of top quality materials and cr eated delicately and
    elaborately to guarantee the  best quality. Cheap Gucci Shoes is well-recognized  for its elegant and luxurious pairs of shoes and  to
    the upper class owning pairs of discount gucci shoes is certainly a sign of fame and wealth. Most indi viduals are so familiar with Gucci brands because  it is recognized for its high end prod
    ucts all acr oss the world. What women want are designer women' s shoes. Women love shoes. Some women are obsessed  with shoes. Many la
    dies, young and old, have doze ns of pairs of shoes. There are women that own eno ugh pairs of shoes to wear a different pair, every  d
  • jimmy choo  - jimmy choo
    Tamara Mellon for this brand by a master hand with  East London shoemakerjimmy choo was founded in 1996. Tamara aware of the practica l fashion footwear market needs, is therefore logi cal to introduce this stylish footwear
    product lin e. Jimmy Choo shop Knightsbridge in London first o pened its first stores that, with fun and full of  beautiful and "s
    exy just right" design, so on to become well recognized creative footwear. In  1998, jimmy choo shoes was opened its first New York branch, then in 199 9 opened its second store in Los Angeles. Brand fa me, popular young Hollywood family, a
    red carpet o n the best choice, and even jumped for the Oscar w inner Halle Berry and Hilary Swank so lucky star m ark. These jimmy cho
    o handbags,
    jimmy choo pumps, jimmy choo sandals, jimmy choo boots have really revolutionized footwear that you shou ld be glad to add to your collection – chick, c...
Write comment
Your Contact Details:
 
Comment:
[b] [i] [u] [url] [quote] [code] [img]   
:D:angry::angry-red::evil::idea::love::x:no-comments::ooo::pirate::?::(
:sleep::););)):0
Security Please input the anti-spam code that you can read in the image.

!joomlacomment 4.0 Copyright (C) 2009 Compojoom.com . All rights reserved."

Last Updated ( Friday, 06 August 2010 08:17 )